Gelin

Hacı İlyas ailesiyle Yozgat'tan İstanbul'a göç ediyor. Amaç belli: para biriktirip iyi bir semtte dükkân açmak ve şehre tutunmak. Herkes bu hedefe çalışıyor. Ailenin gelini Meryem'in oğlu hastalanıyor ve doktor ameliyat gerektiğini söylüyor. Ameliyat para demek, para ise dükkândan kesilecek demek. Aile bunu göze almıyor. Meryem tek başına kalıyor. Lütfi Ö. Akad yönetti. Meryem'i Hülya Koçyiğit, kocası Veli'yi Kerem Yılmazer, Hacı İlyas'ı Ali Şen oynuyor; kadroda Aliye Rona ve Kamran Usluer var. Film Akad'ın göç üçlemesinin ilki; ardından Düğün ve Diyet geldi. Üçlemenin konusu Anadolu'dan İstanbul'a göç eden ailelerin şehirde ne olduğu. Anlatının merkezindeki çatışma para değil, kararın kime ait olduğu. Meryem hiçbir aşamada söz sahibi değil; oğluna dair kararı ailenin erkekleri veriyor ve o yalnızca sonucu yaşıyor. Filmin gücü tonundan geliyor. Akad kimseyi kötü göstermiyor; aile korkudan ve yoksulluktan öyle davranıyor ve anlatı bunu suçlamadan gösteriyor. Meryem'in sonda seçtiği yol, kendi emeğiyle çalışmaya başlaması, Türk sinemasında kadın karakterin bağımsızlığa dönüşünün bilinen örneklerinden biri. Kimin için: Türk sinemasının klasiklerini ve toplumsal gerçekçi anlatıları izleyenler. Kimin için değil: ağır, umut vaat etmiyor ve dönemin çekim koşulları yüzünden teknik olarak yıpranmış.