Pasażerka (Passenger)

Avrupa'ya dönen bir gemide Alman bir kadın, başka bir kadının yüzünü görür ve geçmiş üzerine gelir. Kocasına savaş sırasında Auschwitz'te gözetmen olduğunu, ama bir kadının hayatını kurtardığını anlatır. Filmin meselesi tam olarak bu anlatının kendisi: kim, kime, neyi anlatıyor ve neyi atlıyor. Kaynak, Auschwitz'ten sağ çıkan Zofia Posmysz'in yapıtı. Posmysz on sekiz yaşında Krakow'da bildiri dağıtırken tutuklanmış, iki buçuk yıl Auschwitz-Birkenau'da kalmış, ardından Ravensbrück'e gönderilmişti. 1959'da yazdığı radyo oyununu kendi gardiyanının bakışından kurdu; 1962'de roman haline getirdi. Andrzej Munk çekimler sürerken bir trafik kazasında öldü, otuz dokuz yaşındaydı. Arkadaşı Witold Lesiewicz ve ekibi filmi eldeki malzemeyle tamamladı. Gemideki bölümler fotoğraflar ve dış ses üzerine kurulu, Auschwitz sahneleri ise Munk'un çektiği görüntüler. Bu zorunlu biçim filmin en güçlü yanına dönüştü: tamamlanmamışlık, hatırlamanın kendisiyle örtüşüyor. Kimin için: Holokost sinemasını, bellek ve tanıklık meselesini, biçimi düşünülmüş savaş filmlerini merak edenler için. Kimin için değil: Film bitmemiş halde ve bunu gizlemiyor; bütünlüklü bir anlatı bekleyen izleyici için parçalı ve zor.