Hayat Treni (Train of Life)

1941'de Doğu Avrupa'da küçük bir Yahudi köyü, sürgün trenlerinin yaklaştığını öğreniyor. Köyün delisi bir plan getiriyor: kendi trenlerini yapsınlar, bir kısmı Alman askeri kılığına girsin ve kendi kendilerini sürgüne göndermiş gibi yaparak sınırı geçsinler. Köy bu planı uyguluyor. Anlatının ilgilendiği yer kaçış değil, anlatmanın kendisi: film masal gibi başlıyor, komedi olarak ilerliyor ve son planda bütün tonunu tek bir görüntüyle geri alıyor. O son, hikâyenin kim tarafından ve nereden anlatıldığını değiştiriyor. Biçim halk masalı: renkli kostümler, klezmer müziği, gürültülü topluluk sahneleri ve tartışan bir köy meclisi. Radu Mihăileanu yazdı ve yönetti. Film 1998'de Roberto Benigni'nin Hayat Güzeldir'iyle aynı döneme denk geldi ve iki yapım sürekli karşılaştırıldı; her ikisi de soykırımı komediyle anlatma tartışmasının merkezinde kaldı. Mihăileanu'nun kendi babası Romanya'da çalışma kampından kaçmıştı. Lionel Abelanski deliyi, Rufus haham rolündeki köylüyü oynuyor. Kimin için: masal kurgusunu ve trajik konuyu mizahla taşıyan filmleri sevenler. Kimin için değil: soykırım anlatısında komediyi kabul etmeyenler; film o çizgide duruyor ve son sahne bunu kolaylaştırmıyor.