Toprak (Earth)

Ukrayna'da bir köy. Yaşlı bir adam elma ağacının altında ölüyor; ölüm bir felaket olarak değil, doğanın bir parçası olarak gösteriliyor. Köye bir traktör geliyor. Genç Vasil traktörü kullanıyor ve toprağı ortaklaşa işlemeyi savunuyor; toprak sahibi kulaklar buna karşı. Vasil bir gece yolda öldürülüyor. Oleksandr Dovjenko yazdı ve yönetti. Filmin anlatımı olay değil ritim. Sahneler bir hikâye kurmaktan çok bir döngü kuruyor: doğum, hasat, ölüm ve yeniden başlangıç. Yüzler, buğday tarlaları ve gökyüzü uzun uzun gösteriliyor. Yapım Sovyet tarım kolektifleştirmesini savunmak üzere üretildi ama sonuç öyle olmadı. Sovyet eleştirmenleri filmi fazla mistik, fazla köylü ve siyasi olarak belirsiz buldu; film gösterimden kısa süre sonra kesildi ve Dovjenko eleştirildi. Bugün filmin bilinen tarafı görüntü. Kompozisyonlar, doğa ile insan arasındaki ölçek ve montaj sessiz sinemanın en çok anılan örneklerinden biri sayılıyor. Anlatı Ukrayna kırsalını doğrudan kaydediyor ve film aynı yıllarda yaşanan kıtlıktan hemen önce çekildi; bu bağlam bugün filmin okunmasını değiştiriyor. Sessiz çekildi ve müzik sonradan farklı sürümlerde eklendi. Kimin için: sessiz sinema klasiklerini ve Sovyet montaj okulunu merak edenler. Kimin için değil: olay örgüsü yok denecek kadar az, anlatı bilerek yavaş ve siyasi bağlam bilinmeden bazı bölümler kapalı kalıyor.