El Norte

Guatemala'da bir Maya köyünde babaları öldürülen kardeşler Enrique ile Rosa kuzeye kaçıyor. Meksika'yı geçiyorlar, sınırı terk edilmiş bir kanalizasyon tünelinden sürünerek aşıyorlar ve Los Angeles'a varıyorlar. Kuzey, hayal ettikleri yer değil. Gregory Nava yönetti, Anna Thomas ile yazdı. Film üç bölümden oluşuyor: köy, yolculuk, şehir. Yapım bağımsız ve zor koşullarda gerçekleşti; hikâyenin bir bölümü Meksika'da, bir bölümü Kaliforniya'da çekildi ve diyalogların önemli kısmı Maya dili Kaqchikel ile İspanyolca. Tünel sahnesi filmin en çok hatırlanan yeri: karanlıkta farelerle dolu bir geçitten sürünerek ilerleme. Sahnenin tonu, geri kalan her şeyi belirliyor. El Norte, En İyi Özgün Senaryo dalında Oscar'a aday gösterildi ve bu dalda aday olan ilk Amerikan bağımsız yapımlarından biri sayılıyor. 1995'te Ulusal Film Kayıt Defteri'ne alındı. Göçmen anlatısının bugünkü kalıbını büyük ölçüde bu film kurdu. Kimin için: göç hikâyelerini ve seksenlerin bağımsız sinemasını izleyenler. Kimin için değil: iyimser son bekleyenler; film hiçbir yerde rahatlatmıyor.